Đội nhỏ, nói thật

Nói thật ở Color of Vietnam không phải là khẩu hiệu treo tường. Đó là ba câu ngắn dùng mỗi ngày: tôi biết, tôi chưa chắc, tôi sai rồi. Đó là báo sớm khi có vấn đề, kể cả khi chưa có cách sửa. Đó là góp ý thẳng vào việc, có ví dụ, và tôn trọng người nghe. Bài này viết cho người đang cân nhắc gia nhập một đội nhỏ và muốn biết chữ nói thật trông thế nào lúc chín giờ sáng thứ hai.

Ba câu ngắn dùng mỗi ngày

Câu thứ nhất: tôi biết. Kèm theo là căn cứ. Tôi biết mẫu này ngọt hơn mẫu chuẩn vì cả ba người nếm đều ghi vậy. Câu này giúp đồng đội tin và dùng ngay được.

Câu thứ hai: tôi chưa chắc. Đây là câu khó nói nhất, và là câu quý nhất. Một người mới hay nghĩ rằng nói chưa chắc là thừa nhận mình kém. Ở đây thì ngược lại. Nói chưa chắc sớm giúp cả đội không xây kế hoạch trên một giả định. Chúng tôi thường nói kèm bước tiếp theo: tôi chưa chắc hạn dùng của mẫu này, tôi sẽ hỏi đối tác sản xuất chiều nay.

Câu thứ ba: tôi sai rồi. Nói ngay khi nhận ra, không đợi ai phát hiện. Một lỗi được nói sớm là một lỗi rẻ. Cùng lỗi đó phát hiện sau khi in bao bì thì rất đắt.

Báo sớm, kể cả khi chưa có cách sửa

Nhiều người giữ vấn đề lại vì muốn mang đến cùng lúc cả giải pháp. Ý tốt, nhưng ở đội nhỏ thì cách đó gây hại. Trong lúc một người loay hoay tìm cách sửa một mình, cả đội vẫn đang chạy theo kế hoạch cũ.

Chúng tôi thống nhất một luật đơn giản: biết vấn đề thì nói trong ngày, dù chỉ là một dòng. Mẫu về trễ hai ngày. Nhà cung cấp màng bao bì đổi giá. Con số trên bản thiết kế không khớp kết quả kiểm nghiệm. Dòng đó đủ để người khác điều chỉnh việc của họ. Cách sửa có thể đến sau, và thường đến nhanh hơn khi có nhiều người cùng nghĩ.

Góp ý thẳng vào việc

Nói thật không phải nói cho sướng miệng. Góp ý ở đây có vài quy ước để người nghe dùng được mà không bị tổn thương:

• Nói về việc, không nói về người. Đoạn mở bài này chưa trả lời câu hỏi của tiêu đề, thay vì bạn viết yếu.
• Có ví dụ. Chỉ đúng chỗ, đúng dòng, đúng mẫu.
• Nói sớm, nói trực tiếp. Không để dành đến buổi đánh giá cuối quý, không nói vòng qua người thứ ba.
• Người nhận được quyền hỏi lại và không bắt buộc đồng ý. Góp ý là dữ liệu, không phải mệnh lệnh.
• Khen cũng cụ thể như chê. Ghi chú nếm hôm nay đọc là làm được ngay, giữ cách viết đó.

Trong buổi duyệt mẫu, luật này thấy rõ nhất. Người sáng lập nếm và nói thẳng mẫu chưa đạt ở đâu. Người làm R&D nói lại vì sao mình chọn hướng đó và điều gì chưa kịp thử. Không ai phải đoán ý ai. Buổi họp ngắn hơn và mẫu sau tốt hơn.

Nói thật với bên ngoài

Nói thật trong nhà thì dễ hơn nói thật với khách. Chúng tôi giữ cùng một luật cho cả hai.

Một ví dụ cụ thể: hệ thống nhà máy đối tác của chúng tôi có chứng nhận ISO 22000:2018, và tại thời điểm này chứng nhận đang trong quá trình gia hạn. Cách dễ là chỉ viết có ISO 22000. Cách của chúng tôi là viết đủ: cơ sở nào được cấp, phạm vi gì, và đang gia hạn. Cũng như vậy với đăng ký cơ sở thực phẩm với FDA, chúng tôi viết đúng là đăng ký, không viết phê duyệt.

Với chuyện xuất khẩu, chúng tôi nói mình đang chuẩn bị và chưa công bố thị trường nào. Khoe một thị trường chưa có thật sẽ nghe hay hơn trong cuộc gặp đầu, và sẽ hỏng ngay ở cuộc gặp thứ hai khi người mua hỏi chi tiết. Nhà mua chuyên nghiệp quý một câu chưa có hơn một câu có mà không có hồ sơ đi kèm.

Vì sao đội nhỏ cần điều này hơn đội lớn

Ở công ty lớn, một điều chưa nói thật có thể trôi qua nhiều tầng và nhiều tháng. Ở đội vài người, nó chạm vào việc của người bên cạnh ngay trong tuần. Bốn nhãn, hai mươi sản phẩm, một hệ thống nhà máy đối tác và một lịch in bao bì không chờ ai. Không có chỗ để giấu một con số chưa kiểm nghiệm hay một mẫu chưa đạt.

Nói thật vì thế không phải là đức tính để khoe, mà là cách duy nhất để một đội nhỏ chạy nhanh mà không đổ.

Nếu bạn thấy ba câu ngắn ở đầu bài dễ nói với mình, hoặc muốn học cách nói chúng, hãy xem các vị trí đang mở trên trang Tuyển dụng. Khi phỏng vấn, bạn cứ hỏi thẳng điều gì chúng tôi chưa làm được. Chúng tôi sẽ trả lời thật.