Học từ đối tác sản xuất: một buổi đứng cạnh dây chuyền

Ở Color of Vietnam, người mới học nhanh nhất không phải lúc đọc bảng quy cách (spec sheet, tài liệu ghi sản phẩm phải ra sao) mà là lúc đứng cạnh dây chuyền ở hệ thống nhà máy đối tác. Bảng quy cách nói sản phẩm phải ra sao. Dây chuyền cho thấy vì sao lại thế, và chuyện gì xảy ra khi làm khác đi. Bài này dành cho ứng viên đang cân nhắc vị trí R&D hay marketing ở một công ty không có nhà máy riêng: vì sao chúng tôi coi thời gian ở nhà máy đối tác là một phần của việc học, và đi nhà máy thế nào để có thứ mang về văn phòng.

Bảng quy cách chỉ là bản tóm tắt

Một bảng quy cách tốt gọn trong vài trang: công thức, thông số kỹ thuật, tiêu chuẩn cảm quan, bao bì, cách bảo quản. Nó là bản tóm tắt của rất nhiều quyết định, và bản tóm tắt thì luôn bỏ bớt. Một dòng yêu cầu để nguội trước khi cắt không nói nguội đến mức nào, ai quyết định, và nếu cắt sớm thì thanh bar hỏng theo kiểu gì.

Người đọc bảng quy cách ở văn phòng dễ tưởng mình đã hiểu sản phẩm. Người từng đứng cạnh dây chuyền biết mỗi dòng trong đó từng là một lần làm sai ở đâu đó. Khoảng cách giữa hai người ấy là thứ chúng tôi muốn thu hẹp cho mọi người mới, càng sớm càng tốt.

Dây chuyền dạy gì mà giấy không dạy được

Vài thứ chỉ học được khi có mặt:

• Thứ tự thật của các bước, kể cả những bước không ai ghi vì ai ở nhà máy cũng coi là hiển nhiên.
• Điểm nào người vận hành phải dùng tay và mắt để quyết định, thay vì máy quyết định.
• Sản phẩm thay đổi ra sao trong một ca: mẻ đầu và mẻ thứ ba, đầu ca và cuối ca.
• Cái gì làm dây chuyền phải dừng, và mỗi lần dừng tốn bao nhiêu công để chạy lại.
• Ngôn ngữ của nhà máy: người vận hành gọi mỗi lỗi bằng tên gì, để email sau này của chúng tôi dùng đúng tên đó.

Không dòng nào ở trên nằm trong bảng quy cách. Nhưng tất cả đều quyết định mẫu mới có làm được ở quy mô lớn hay không, và đó là câu chúng tôi hỏi trong mọi buổi duyệt mẫu.

Một buổi sáng ở dây chuyền ép thanh

Một ví dụ từ chính đội chúng tôi. Bảng quy cách của thanh năng lượng PLAY Nutrition có một dòng về việc để tấm nguyên liệu đã ép nguội trước khi cắt thành thanh. Người phụ trách R&D của chúng tôi từng đọc dòng đó nhiều lần mà không nghĩ gì thêm.

Rồi một buổi sáng đứng cạnh dây chuyền, người vận hành cho xem hai tấm. Một tấm cắt hơi sớm: dao kéo theo lớp kết dính còn mềm, cạnh thanh bị lem và dính. Một tấm để quá lâu: tấm đã cứng lại, cạnh thanh nứt vụn. Người vận hành không nhìn đồng hồ. Anh ấn tay lên mặt tấm để biết lúc nào cắt được. Cả bí quyết nằm ở cảm giác của bàn tay ấy.

Sau buổi sáng đó, dòng trong bảng quy cách được thêm một ghi chú: cách kiểm tra bằng tay, và dấu hiệu của hai kiểu hỏng. Ghi chú này không làm thanh bar ngon hơn. Nó làm lần trao đổi tiếp theo với nhà máy đối tác nhanh hơn, vì hai bên đã cùng nhìn thấy một thứ.

Đi nhà máy thế nào để có thứ mang về

Đứng cạnh dây chuyền cả ngày mà không có câu hỏi thì chỉ là đi tham quan. Cách chúng tôi làm:

• Mang theo một câu hỏi viết sẵn, ví dụ vì sao mẻ này giòn hơn mẻ trước.
• Hỏi người vận hành trước khi hỏi quản lý. Người đứng máy biết chi tiết, quản lý biết lý do.
• Ghi lại bằng lời của nhà máy, kèm ảnh nếu được phép.
• Về văn phòng, đổi điều học được thành một dòng trong bảng quy cách hoặc một câu trong email tiếp theo.
• Tôn trọng giờ giấc và quy định của nhà máy. Chúng tôi là khách, và là khách thường xuyên.

Điểm cuối quan trọng hơn người ta tưởng. Nhà máy đối tác cho chúng tôi thời gian của họ. Đổi lại, chúng tôi đến đúng hẹn, hỏi ngắn, và không đứng chắn lối đi.

Vì sao đây là một phần của văn hoá

Mọi công ty không có nhà máy riêng đều phải chọn: coi nhà máy đối tác là nơi đặt hàng, hay coi đó là nơi mình học. Chúng tôi chọn cách thứ hai. Giá trị Thử nhỏ chỉ có nghĩa nếu ta hiểu mỗi lần thử nhỏ chạy trên dây chuyền ra sao. Giá trị Nói thật cũng bắt đầu từ đó. Khó nói thật về một sản phẩm mà mình chưa từng thấy nó được làm.

Với người mới, chúng tôi không đợi có dự án rồi mới đưa đi nhà máy. Vài tuần đầu đã có một buổi ở dây chuyền, với một câu hỏi cụ thể trong túi. Người học được từ buổi đó thường là người sau này viết bảng quy cách tốt nhất.

Nếu bạn muốn học nghề theo cách này, hãy xem vị trí Fresher Product R&D (FMCG) và Marketing Leader trên trang Tuyển dụng. Nếu bạn là đối tác sản xuất muốn biết chúng tôi làm việc trên dây chuyền của mình ra sao, hãy liên hệ với chúng tôi.